

Goethe, Hukuk ve Aydınlanmış Yönetişimin Sınırları
Johann Wolfgang von Goethe, Alman hümanizmiyle özdeşleşmiştir. 18. yüzyılın sonlarında Goethe yalnızca bir yazar değildi. Saxe - Weimar - Eisenach Dükalığı’nda bir devlet görevlisiydi. Hukuk eğitimi almıştı, kurumsal yetkilere sahipti ve idari sorumluluk taşıyordu. Bu idari düzen içinde onaylanan bir idam davası, daha sonra Viktor Glass’ın belgesel romanı Goethes Hinrichtung ’a temel teşkil edecekti. Kaynak: https://www.amazon.co.uk/Goethes-Hinrichtung-Viktor-Glass/dp/3867
Arda Tunca
30 Ara 20256 dakikada okunur


Dayanıklılığın Medeniyet Ölçekli Etiği Olarak Stoacılık
Bu makale, Daoizm, Stoacılık ve bu iki geleneğin modern toplumlar açısından karşılaştırmalı önemine odaklanan üç bölümlük bir serinin ikinci bölümünü oluşturmaktadır. İlk makale , Daoizmi tahakküme ve ekolojik aşırılığa karşı bir medeniyet ölçekli itidal (restrain) etiği olarak incelemişti. Bu çalışma ise Stoacılığa, imparatorluk koşulları altında ortaya çıkan sistemik krize verilen Batılı bir etik yanıt olarak odaklanmaktadır. Stoacılık, siyasal reformun ya da kurumsal yenid
Arda Tunca
24 Ara 202516 dakikada okunur


Roger Bacon ve Modern Epistemik Ayrımın Doğuşu
Bu makale, Roger Bacon’ın Batı epistemolojisinin Ortaçağ skolastisizminden modern bilimsel ve mekanik düşüncenin temellerine doğru dönüşümündeki kilit rolünü incelemektedir. Çalışma, Bacon’ın deney ve matematiği epistemik otoriteler olarak yükseltmesinin, akıl ile deney arasında yapısal bir ayrım başlattığını ve bu ayrımın daha sonra Kant’ta a priori ve a posteriori bilgi ayrımı olarak felsefi biçimini aldığını ileri sürmektedir. Makale, Aristoteles’in doğa felsefesini ve t
Arda Tunca
17 Ara 20257 dakikada okunur


Sudan Günlükleri
2000’lerin sonlarında, 2010’ların başlarında bazı iş projeleri için ara ara Sudan’a giderdim. Sudan gibi az gelişmiş bir ülkede gördüklerimin ve yaşadıklarımın ne kadar ufuk açıcı olabileceği hiç aklıma gelmezdi. Sudan’a ilk indiğimde, havaalanında her yer dünyaca adı bilinen otellerin reklam afişleriyle doluydu. Tanıdık logolar, tanıdık isimler. Fakat, içinde kedilerin cirit attığı berbat bir havaalanı. Kedilerin türü de hiçbir yerde gördüklerimden değil. Havaalanı, İstanbul
Arda Tunca
15 Ara 202512 dakikada okunur


Daoizm: Kriz Çağında Bir Medeniyet Etiği
Bu makale, Daoizm, Stoacılık ve bu iki düşünce geleneğinin modern toplumlar açısından karşılaştırmalı güncelliği üzerine planlanan üç bölümlük bir dizinin ilk bölümüdür. Bu çalışma Daoizm’e, sistemik kriz karşısında bir medeniyet tepkisi olarak odaklanmaktadır. İkinci makale, Stoacılığı imparatorluk iktidarı altında hayatta kalma ve dayanıklılık etiği olarak işleyen paralel bir Batı felsefi geleneği şeklinde inceleyecektir. Üçüncü makale ise, bu iki felsefi geleneği çağdaş ka
Arda Tunca
13 Ara 202512 dakikada okunur


Osmanlı’dan Ulus-Devlete Nüfusun Dönüşümü
Dört yüzyılı aşkın bir süre boyunca Osmanlı İmparatorluğu nüfus hareketlerini idari düzenin bir bileşeni olarak yönetti . Savaş, vergi tahsilatı, sınır güvenliği, çevresel baskılar ve merkezi planlama gibi nedenlerle nüfuslar Anadolu, Balkanlar, Karadeniz bozkırları ve Kafkasya boyunca sürekli yer değiştirdi. Nüfus hareketliliği, istisnai bir gelişme değildi ve imparatorluk yönetiminin düzenli bir aracı olarak işlev gördü. Sürekli nüfus dolaşımı yoluyla imparatorluk, katma
Arda Tunca
10 Ara 20256 dakikada okunur


Medeniyet, Kurumlar ve Çin’in Yeni Teknolojik Gücü
Çin, 21. yüzyıla bilim ve teknoloji alanında yeni bir aktör olarak girmedi. Geri döndü. Çin’in bugün yarı iletkenler, yapay zekâ ve dijital egemenlik üzerinden Batı ile yaşadığı çatışma, “geç kalanla” “yerleşik olan” arasındaki basit bir rekabet değildir. Bu durum, teknik güç, kurumsal koordinasyon ve devlet yönlendirmeli bilgi üretimine dayanan çok daha uzun bir medeniyet tarihini yansıtmaktadır . Çin’in bilimsel hafıza derinliğini ortaya dökmek konusunda hiçbir Batılı dü
Arda Tunca
6 Ara 20258 dakikada okunur


Anadolu ve Rumeli’de Demografik Dönüşüm, 15.–19. Yüzyıllar
Bu makale, 15. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Anadolu ve Rumeli ’yi şekillendiren başlıca nüfus hareketlerini incelemektedir. Osmanlılar ve Karamanoğulları başlıklı çalışmada ortaya konulan siyasal ve kurumsal çerçeveden hareketle, Osmanlı genişlemesinin uzun vadeli sonuçlarını, zorunlu iskân (sürgün) uygulamalarını ve evrimini, Celâlî isyanlarının demografik etkilerini, Osmanlı–Safevî sınır dinamiklerinin tetiklediği göçleri ve 19. yüzyılda imparatorluğun toprak kayıplarına e
Arda Tunca
4 Ara 202516 dakikada okunur














